Opis archiwalny, zaktualizowany w 2020 roku.
Opis aktualny jest tutaj: http://www.zalewwislany.pl/kanal-elblaski
Kanał Elbląski
to wyjątkowy szlak wodny, na którym zamiast w typowych śluzach różnice poziomów wody pokonujemy na pochylniach – wozach transportujących jachty i statki lądem. Oprócz sztucznie usypanych odcinków szlak Kanału biegnie przez jeziora i odcinek skanalizowanej rzeki (Liwy). Można go przepłynąć kajakiem, motorówką jachtem mieczowym jak i balastowym a także statkiem białej floty (od 2015 roku rejsy statków odbywają sie tylko na odcinkach kanału). Jest to jedyny w Polsce szlak wodny, którego nazewnictwo jest nieuporządkowane po dzień dzisiejszy. W latach 2012-2015 przeprowadzono remont odcinków Kanału. Wyremontowano śluzy i pochylnie, powstały nabrzeża cumownicze. Niestety, nie wykonano udrożnienia i odmulenia całego kanału, co wraz z niskim poziomem wody w 2015 roku spowodowało liczne skargi i uwagi wodniaków a także skrócenie rejsów statków pasażerskich do odcinków Ostróda-Miłomłyn-jez. Ilińsk-Ostróda i Elbląg-pochylnia Buczyniec-Elbląg.
Kanał Elbląskiłączy Miłomłyn z jeziorem Druzno. Kilometr 00.00 kanału znajduje się przy śluzie Miłomłyn, natomiast kilometr 52,00 znajduje się w ujściu kanału do Jeziora Druzno. W rzeczywistości odcinki kanałowe są krótsze, gdyż kanał prowadzi przez jeziora, oraz pochylnie, a odcinki te wliczane są do kilometrażu kanału. Pozostałe odcinki kanałowe zaliczane są do systemu (systematu) Kanału Elbląskiego, ale mają inne (przeważnie nieoficjalne!) nazwy, a często nawet kilka alternatywnych nazw. W powszechnej opinii i w większości opisów Kanał Elbląski (błędnie nazywany Ostródzko-Elbląskim), łączy Ostródę z Elblągiem, chociaż w rzeczywistości nie dociera bezpośrednio do żadnego z tych miast.
Kanał Elbląski według polskiego prawa
łączy i obejmuje następujące odcinek Miłomłyn z jeziorem Druzno (nazwa od 1949 roku).
Podstawa prawna nazwy Kanał Elbląski: Monitor Polski z 1949 – nadanie nazwy Kanał Elbląski jedynie na odcinku Miłomłyn-jezioro Druzno, na podstawie rozporządzenia Ministra Administracji Publicznej;
Inne kanały lub odcinki kanałowe nazwane zgodnie z prawem
Kanał Dobrzycki – nazwa od 2013 roku odcinka kanału od jez. Jeziorak do jez. Ewingi.
Podstawa prawna – nazwa nadana przez Ministra Administracji i Cyfryzacji 13 grudnia 2013 roku (Dziennik Ustaw 23 grudnia 2013 roku). Pozostałe odcinki kanału nie mają nadanych oficjalnych nazw.
Warto przeczytać
Ramowy opis odcinków Kanału Elbląskiego
Odcinki kanałowe systematu Kanału Elbląskiegomają zupełnie inne nazwy, choć przez wielu autorów nazywane są Kanałem Elbląskim, (niepoprawnie: Ostródzko-Elbląskim) lub różną kombinacją tych nazw. Na łamach portalu Pomorski Szlak Żeglarski przyjęliśmy następujące nazewnictwo odcinków kanałowych:
- kanał Elbląski – łączący Miłomłyn z jez. Druzno – 52 km;
- odcinek jezioro Druzno-pochylnia Całuny – opis wkrótce
- odcinek pochylniowy – opis wkrótce
- odcinek Pochylnia Buczyniec – jez. Ruda Woda – opis wkrótce
- odcinek jez. Ruda Woda- śluza Miłomłyn – opis wkrótce
* Obecnie Kanałem Ostródzkim nazywa się odcinek od Jeziora Pauzeńskiego do jeziora Szeląg Wielki. Odcinek od jeziora Drwęckiego do jeziora Pauzeńskiego nie ma nawet nieoficjalnej nazwy.
** Długość zależna jest od tego, czy obejmuje odcinek od Ostródy do jez. Szeląg mały czy od Ostródy do jez. Szeląg Wielki, czy od jez. Pauzeńskiego do jez. Szeląg Wielki.
*** Kanał nie ma oficjalnie nadanej nazwy
Wymienione wyżej odcinki zaliczane są do systemu (systematu) Kanału Elbląskiego i mają różne, alternatywne do wymienionych nazwy. Niektóre odcinki kanałowe po objęciu przez polską administrację w 1945 roku nie zostały nigdy nazwane, a nazwy niektórych uzyskały urzędowe potwierdzenie dopiero w ostatnich latach.
Piotr Salecki (2010, aktualizacja 2012, 2016, 2019)
Oznaczenie cyfr na mapce
Mapka w większej rozdzielczości – kliknij na mapkę lub tutaj
1 – wrota bezpieczeństwa Buczyniec,2 – wrota bezpieczeństwa Miłomłyn3 – wrota bezpieczeństwa Ligowo, 4 – wrota bezpieczeństwa Zagadka 5 – śluza Miłomłyn, 6 – śluza Zielona, 7 – śluza Ostróda, 8 – śluza Ruś Mała
Jachty na pochylni Kanału Elbląskiego
Znaki nawigacyjne na szlaku Kanału Elbląskiego
Zatoka Kraga – to już koniec Jezioraka i początek szlaku kanałowego. Tu kładziemy maszt.
Wrota Bezpieczenstwa Ligowo – w tym miejscu szerokość kanału wynosi zaledwie 4,40 m.
Na kanale pomiędzy Zatoką Kraga a Miłomłynem
Wschód słońca nad jeziorem Druzno – fot. Piotr Salecki (2010)